Meer kapot dan lief 27: Signalen suïcidaal gedrag

Naast de eerder genoemde risicofactoren zijn er signalen die een jongere kan afgeven die zouden kunnen aangeven of een jongere kampt met suïcidale gedachten die tot suïcide kunnen leiden. Vaak worden deze signalen pas achteraf opgemerkt. Deze signalen kunnen gegeven worden vanuit de eerste rij en vanuit de tweede rij. De signalen uit de eerste rij dienen serieus genomen te worden. Bij deze signalen dient er zo snel mogelijk professionele hulp gezocht te worden.

De signalen uit de eerste rij zijn als volgt:

  • Er wordt gedreigd met uitspraken als: ‘Ik wil dood’, ‘Ik zie het niet meer zitten’ of ‘Jullie zullen geen last meer van mij hebben’; Een suïcide wordt voorbereid door bijvoorbeeld pillen te sparen of een wapen te zoeken.
  • Men neemt afstand en afscheid van het leven door het schrijven van een brief, door het weggeven van spullen, enzovoorts.
  • Men toont in alles de wens om dood te gaan, in spreken, schrijven, tekeningen en muziek.

Signalen vanuit de tweede rij of iemand daadwerkelijk suïcide zal gaan plegen zijn minder duidelijk. Deze signalen hoeven niet per definitie te betekenen dat iemand suïcidaal is, echter dien je wel de signalen serieus te nemen.

 

De signalen uit de tweede rij zijn als volgt:

  • Er is sprake van somberheid of depressiviteit.
  • Er is sprake van hopeloosheid waardoor er geen andere uitweg meer gezien wordt dan suïcide.
  • Er is sprake van slapeloosheid.
  • Er is sprake van een verminderde interesse voor de dingen die men eerst wel leuk vond.
  • Er is sprake van gevoelloosheid, op heftige emotionele gebeurtenissen wordt minder gereageerd dan anders.
  • Er is sprake van afzondering, men heeft geen zin meer om af te spreken of zin in feestjes.
  • Er is sprake van verwaarlozing, er wordt niet meer goed voor zichzelf gezorgd.
  • Er worden onnodige risico’s genomen zoals roekeloos rijden, vechtpartijen of gokken.
  • Er is sprake van overmatig alcohol- en drugsgebruik.

Een ander signaal waarop gelet kan worden is of de jongere zichzelf beschadigt. Jongeren die zichzelf beschadigen kunnen dat doen door zich bijvoorbeeld in de armen, buik of lies te snijden of door met sigaretten zichzelf te branden. De verwachting die de jongeren hebben van deze zelfbeschadiging is niet dat zij hierdoor dood gaan, maar is meer bedoeld om te ontsnappen aan ondraaglijke gedachten en gevoelens.

Opdracht
  1. Lees de casus ‘Zie mij’ in het werkboek.
  2. Hoe zou jij reageren op het antwoord van de cliënt?
  3. Wat zou jij doen met het antwoord dat de cliënt geeft, pak je hulp zelf op of verwijs je door?
  4. Beargumenteer je keuze.
  5. Ga hiervoor in discussie met je medestudenten in de besloten Facebook groep.
  6. Deel je antwoorden in de besloten Facebook groep onder gids 38.